می‌توان گفت که حسابرسی داخلی مکمل خدمات حسابداری است چرا که یکی از شاخه‌ها و انواع خدمات حسابداری به حساب می‌آید. حسابرس داخلی، یکی از افراد تیم حسابداری یا واحد مالی سازمان است. اما گاهی هم مدیران سازمان جهت حسابرسی داخلی خود از یک شرکت حسابداری کمک می‌گیرند و از آن‌ها خدمات حسابداری دریافت می­کنند. به طور کلی، این نوع حسابرسی یک فعالیت مستقل و مشاوره ای است که در جهت ایجاد ارزش افزوده و بهبود عملیات سازمان طراحی می‌شود. این فعالیت، به سازمان کمک می­کند تا اهداف خود را به صورت منظم پیگیری کرده و مدیریت و کنترل جهت ارزیابی و بهبود فرایندها صورت گیرد.

حسابرسی داخلی هم نیاز به آموزش و تحقیق دارد. اما نکته مهم این است که آموزش آن باید توسط کارشناسان خبره که درک عمیقی از فرهنگ، سیستم­ها و فرایندهای کسب و کار دارند، صورت گیرد و در این صورت می‌توان از انجام اصولی کنترل‌های داخلی اطمینان حاصل کرد. اطمینان از کنترل‌ها و حسابرسی خطرات پروسه‌های مدیریتی را کاهش داده و در تحقق اهداف سازمان تاثیرگذار و کارامد است.

از طرفی حسابرس داخلی لازم است قادر به برقراری ارتباط با مدیران و مسئولان ارشد سازمان باشد. همچنین حسابرسان باید مجوز استفاده از اسناد مهم شرکت را داشته باشند. اما سوالی که مطرح می‌شود این است که حسابرسی داخلی چه اهمیتی دارد و فعالیت و وظابف حسابرسان داخلی سازمان چیست و چگونه انجام می‌شود؟

مدیران و حسابرسی
مدیران و حسابرسی

اهمیت حسابرسی داخلی

به منظور کنترل منابع مالی سازمان و جلوگیری از بروز اشتباهات حسابرسی مدیران اقدام به حسابرسی داخلی می‌کنند. در این فرایند موارد و موضوعات مرتبط با کلیه امور مالی سازمان بررسی شده و ضمن شناسایی موارد سوء استفاده مالی، گزارشی مستند از آن تنظیم شود. این بررسی جهت اطمینان از نحوه صحیح اجرای فرایندهای حسابداری شرکت نیز موثر است. صاحبان کسب و کارها بر این باور هستند که، حسابرسان داخلی منبعی ارزشمند و کمک‌کننده به مدیریت اجرایی و هیئت مدیره سازمان در جهت دستیابی به اهداف کلی و تقویت کنترل داخلی در سازمان هستند. اما علت اهمیت زیاد و حیاتی بودن موضوع حسابرسی داخلی چیست؟

از مهم‌ترین دلایل اهمیت این نوع حسابرسی در سازمان­‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد :

  • با کمک حسابرسی داخلی تجزیه و تحلیل‌های دقیق‌تری صورت می‌گیرد و شرکت فرصت‌های بیشتری را شناسایی کرده و در مسیر دستیابی به آن حرکت خواهد کرد.
  • صحت گزارش‌های مالی و حسابداری بر اساس استانداردهای مربوطه مورد تائید قرار می‌گیرد.
  • کنترل داخلی سازمان به نحو بهتری صورت می‌گیرد.
  • از رعایت بخشنامه‌ها، قوانین و آئین نامه­‌ها اطمینان حاصل می‌شود.
  • از منابع مالی و دارایی­های سازمان حفاظت می‌شود.
  • از بروز ضررهای مالی جلوگیری می‌شود.
  • هدر رفتن منابع مالی شناسایی شده و مدیران در صدد اصلاح آن برمی‌آیند.
  • هرگونه انحراف مالی و انواع سوءاستفاده‌­ها شناسایی می‌شوند.
  • چگونگی صرف هزینه­‌ها مشخص شده و از نحوه صحیح انجام آن اطمینان حاصل می‌شود.
نقش مشاوران در حسابرسی
نقش مشاوران در حسابرسی

برون سپاری خدمات حسابرسی

اگر شما هم به عنوان یک سازمان، قصد برون سپاری خدمات حسابرسی خود را دارید، ابتدا لازم است از معتبر و خوشنام بودن شرکت حسابداری اطمینان حاصل کنید. در پی متخصص‌ترین و حرفه‌ای‌ترین افراد در این زمینه باشید چرا که حسابرسی داخلی موضوعی حیاتی است و حسابرسان داخلی علاوه بر بررسی حساب­ها و اسناد داخلی، به خدمات دیگری شامل تنظیم اظهارنامه مالیاتی، گزارشات فصلی مالیات بر ارزش افزوده نیز رسیدگی می‌کنند.

حسابرسی داخلی مکمل حسابداری

پیشتر گفتیم که حسابرسی داخلی از ارکان اصلی و مکمل فعالیت‌های حسابداری است. علت این ادعا این است که تیم حسابداری به رویدادهای مالی می‌پردازند و امور مالی را سر و سامان می‌دهند. برخی از اطلاعات مالی سازمان شامل حقوق کارکنان، قراردادها، هزینه‌های جاری شرکت و موارد دیگر است که حسابداران مسئول تنظیم آن هستند.

با این حال لازم است تمام این موارد یک بار دیگر توسط تیم یا فرد متخصص دیگری مورد بررسی قرار گیرد و صحت آن تائید شود. این فرایند موجب می‌شود اشتباهات یا انحرافات در حساب‌ها شناسایی شده و راهکارهایی برای اصلاح آن ارائه شود. بنابراین حسابرس داخلی این مسئولیت را به عهده می‌گیرد.

مطالب مرتبط:

مراحل حسابرسی داخلی در سازمان

برای انجام این فرایند ابتدا لازم است تا چند مرحله مهم صورت گیرد. این مراحل شامل آماده سازی تیم حسابرسی تا اجرا و شناخت و برنامه ریزی است.

اگر به عنوان مدیر یک سازمان به منظور حسابرسی داخلی، قصد کمک گرفتن از یک شرکت خدمات حسابداری را دارید، فراموش نکنید که از کارکنان امور مالی خود نیز به این منظور کمک گیرید. سپس اقداماتی در جهت آماده سازی شرکت برای حسابرسی انجام دهید. این اقدامات عبارتند از:

  • برگزاری جلسات هماهنگی
  • تعیین تیم حسابرسی
  • برنامه ریزی
  • تامین منابع لازم
  • ایجاد ساز و کار مدیریت پروژه در جهت کارایی و اثربخشی بیشتر
  • تعامل با کارشناسان مدیریت ریسک
  • تعیین مراحل گزارشگیری
  • و در نهایت آغاز فرآیند حسابرسی داخلی

پس از انجام مراحل آماده سازی، این فرایند و کنترل سیستم‌های سازمان می‌تواند آغاز شود. اما به منظور گزارشگیری و پیگیری اطلاعات، چندین مرحله وجود دارد که باید به ترتیب طی شود. این مراحل شامل تدوین گزارش حسابرسی، بازبینی توسط مدیر حسابرسی، برگزاری جلسات جهت همفکری و تبادل نظر، اجماع کارشناسان و جمع‌بندی، پیگیری و پیاده‌سازی پیشنهادات و نظرات کارشناسی.

اما به طور کلی، جمع آوری و اطلاعات و بررسی آن‌ها، تنظیم گزارش و ارائه اطلاعات آماری و مواردی از این دست را در واحد حسابرسی عهده‌دار می‌شوند.

برای تماس با کارشناسان فرزام محاسب کلیک کنید.

حسابرسی داخلی
حسابرسی داخلی

نحوه گزارش‌دهی در حسابرسی داخلی

در حسابرسی پس از بررسی­های کلی، تمام اطلاعات و گزارش‌ها فقط در اختیار مدیران ارشد سازمان قرار می‌گیرند و بقیه از آن بی­‌اطلاع هستند. این مبحث یک موضوع پیچیده مالی است چراکه ­می­تواند سازمان را از بحران‌ در امان نگه دارد. بنابراین توصیه این است که مدیران برای انجام فرایند داخلی حسابرسی سراغ یک شرکت حسابداریکه به صورت مستقل از تیمی حرفه‌ای استفاده می­کند، بروند.